Ściśnięte zęby rolników

Ciężki jest los rolnika, i często musi zaciskać zęby, ale przynajmniej w jednej kwestii można powiedzieć, że sam ten los sobie zgotował. Dosłownie. Gdy tysiące lat temu podczas rewolucji neolitycznej rolnicy zaczęli zyskiwać przewagę nad łowcami-zbieraczami, ich szczęki i żuchwy zaczęły maleć. Szczęka i żuchwa mają to do siebie, że rozwijają się gdy są intensywnie używane. Składające się z surowych owoców, orzechów, i mięsa posiłki łowców-zbieraczy wymagają dużo wysiłku i ciężkiej pracy szczęk. Mąkożercy nie muszą się już tak wysilać, więc ich szczęki (i żuchwy) się mniej rozwijają. Same zęby się nie zmieniły, więc teraz gniotą się na mniejszym obszarze, przynosząc fortuny ortodontom.

W opublikowanej pod koniec listopada w PNAS pracy (za paywallem) Noreen von Cramon-Taubadel zbadała około 300 czaszek znajdujących się w różnych muzeach na całym świecie. Należały do członków jedenastu różnych społeczności z wszystkich kontynentów, z wyjątkiem Antarktydy.

Z badanych społeczności pięć było rolniczych, a sześć łowieckich. Nie zaobserwowano istotnych różnic między badanymi mózgoczaszkami, natomiast szczęki żuchwy różniły się znacząco. Według Cramon-Taubadel przyczyną różnic nie są geny, a właśnie sposób żywienia. Może się to dziać za sprawą plastyczności fenotypowej. Zjawisko to powoduje, że organizmy o tych samych genach mogą znacznie różnic się w zależności od środowiska, w którym dorastały. Badania góralek z 2004 roku pokazały, że zwierzęta karmione jedzeniem przetworzonym miały żuchwy o 10% krótsze od tych na bardziej zgrubnej diecie. Jednym z bardziej ponurych przykładów plastyczności fenotypowej jest fakt, że południowi Koreańczycy łatwo rozpoznają swoich krewnych z północy — dotknięci przez dziesięciolecia poważnymi brakami żywności, a często głodem, są znacznie niżsi. Osiemnastolatek z północy jest przeciętnie 12,5 centymetra niższy od rówieśnika z południa.

Uprawiając rośliny, hodując zwierzęta, i poznając sposoby przechowywania jedzenia przez długi czas, rolnikom udało się w pewnym stopniu zabezpieczyć przed głodem. Wraz z większą gęstością zaludnienia i większą ilością wolnego czasu zmieniały się wszystkie aspekty życia społecznego. Ludzie zyskali pismo, religię, próchnicę i krzywe zęby.


Więcej można poczytać w tych artykułach (en) na Wired oraz na Discover Magazine.

Tagi: ,

Tu możesz zostawić komentarz, ale może najpierw przeczytaj "zasady komentowania".

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s


%d bloggers like this: